Ngược lại, tại Trung Quốc, nhập khẩu vẫn ổn định, một phần do sản lượng trong nước tăng. Nhu cầu về tôm tươi và đông lạnh vẫn ổn định ở Đông Nam Á và Viễn Đông phục vụ tiêu dùng nội địa và chế biến xuất khẩu. Tổ chức Nông nghiệp và Lương thực Liên hợp quốc (FAO) nhận định, tiêu thụ sẽ tăng ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương từ tháng 12 năm 2025 đến tháng 1 năm 2026 cùng với các kỳ nghỉ lễ Giáng sinh, Tết Dương lịch và Tết Nguyên đán. Đầu năm 2026, sản lượng tôm châu Á sẽ tiếp tục ở mức thấp theo chu kỳ mùa vụ hàng năm.
Nguồn cung
Sản lượng tôm nuôi ở châu Á trong mùa vụ năm 2025 (tháng 3 - tháng 10) thấp hơn so với ước tính ban đầu. Theo các nhà phân tích, một lý do chính dẫn đến sản lượng thấp hơn là do nông dân châu Á đã giảm hoạt động thả giống trong ao nuôi vì sự không chắc chắn kéo dài về tác động của thuế quan đang thay đổi tại Mỹ đối với việc tiếp thị sản phẩm của họ. Xu hướng nhập khẩu giảm ở Trung Quốc, thị trường tôm hàng đầu thế giới, cũng là một lý do khác dẫn đến sự chậm lại trong sản xuất nuôi trồng.
Ngành xuất khẩu tôm của Ấn Độ đặc biệt lo ngại về việc thuế quan của Mỹ tăng lên 50% từ tháng 8 so với mức 25% trước đó. Sản lượng giảm tương ứng khi nông dân cắt giảm sản lượng cho chu kỳ nuôi trồng từ tháng 7 đến tháng 9. Không giống như một số quốc gia ở Đông Nam Á, cơ hội tiêu thụ tôm trong thương mại nội địa của Ấn Độ bị hạn chế.
Ngoại trừ Indonesia, mùa nuôi tôm ở hầu hết các nước Nam và Đông Nam Á đã bước vào giai đoạn sản lượng thấp (tháng 11 - tháng 1). Được thúc đẩy bởi ngành nuôi trồng thủy sản hướng xuất khẩu, Ecuador dự kiến sẽ đạt mục tiêu sản lượng từ 1,0 đến 1,5 triệu tấn tôm vào năm 2025.
Thương mại quốc tế
Xuất khẩu
Trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 6 năm 2025, ước tính 1,91 triệu tấn tôm đã tham gia thương mại quốc tế, tăng 8% so với cùng kỳ năm 2024. Trong số năm quốc gia xuất khẩu hàng đầu, nguồn cung tăng từ Ecuador, Ấn Độ, Indonesia và Trung Quốc nhưng giảm nhẹ từ Việt Nam.
Mỹ Latinh
Trong nửa đầu năm 2025, Mỹ trở thành điểm đến chiến lược ngày càng quan trọng đối với các nhà xuất khẩu Ecuador, mang lại triển vọng ổn định hơn so với các thị trường khác nơi lợi nhuận đã suy yếu. Các yếu tố hỗ trợ chính là giá cả ổn định của thị trường và thực tế là thuế nhập khẩu đối với tôm Ecuador dưới 10%. Trong giai đoạn được xem xét, Ecuador đã xuất khẩu 719.200 tấn tôm với giá trị 3,8 tỷ USD, tăng 16,7% về khối lượng và 26% về giá trị so với cùng kỳ năm 2024. Trung Quốc vẫn là điểm đến hàng đầu, chiếm gần một nửa tổng lượng xuất khẩu (358.300 tấn) trị giá 1,7 tỷ USD, tăng 7,7% về khối lượng và 12,3% về giá trị so với năm trước. Mỹ đứng thứ hai với lượng nhập khẩu 134.400 tấn trị giá 867 triệu USD, tăng 13% về khối lượng và 24% về giá trị.
Tuy nhiên, ngành công nghiệp này vẫn tiếp tục đối mặt với môi trường thương mại quốc tế phức tạp, chịu ảnh hưởng bởi chính sách thuế quan thay đổi và động lực thị trường biến động. Ngày 7 tháng 8, thuế nhập khẩu mới 15% của Mỹ đối với các sản phẩm của Ecuador đã có hiệu lực như một phần của các biện pháp thương mại có đi có lại. Mặc dù thấp hơn nhiều so với mức thuế áp dụng cho các nước châu Á, thuế bổ sung này vẫn là một trở ngại lớn đối với tôm Ecuador, mặt hàng xuất khẩu chính của ngành. Đại diện ngành cảnh báo rằng các biện pháp này có thể dẫn đến thiệt hại vượt quá 170 triệu USD vào cuối năm và đe dọa hơn 300.000 việc làm trực tiếp và gián tiếp liên quan đến ngành.
Ngoài các thị trường chính, Ecuador đang tìm cách đa dạng hóa quan hệ đối tác thương mại và giảm sự phụ thuộc vào bất kỳ điểm đến nào. Các sáng kiến gần đây tập trung vào việc tăng cường quan hệ với Nhật Bản và Hàn Quốc, hai thị trường châu Á quan trọng đang ngày càng quan tâm đến các sản phẩm nuôi trồng thủy sản bền vững. Các cuộc thảo luận với đại diện Nhật Bản và Hàn Quốc đã đề cập đến các lĩnh vực như hợp tác kỹ thuật, hiệu quả năng lượng, tiêu chuẩn vệ sinh và khả năng mở lại thị trường cho tôm Ecuador. Những hành động này phù hợp với chiến lược rộng lớn hơn của ngành nhằm củng cố danh tiếng về an toàn thực phẩm, tính bền vững và nguồn cung đáng tin cậy. Tính đến ngày 30 tháng 7 năm 2025, Belize bắt đầu xuất khẩu tôm vannamei đông lạnh và các sản phẩm hải sản khác sang Đài Loan, Trung Quốc với điều kiện ưu đãi, sau khi tuân thủ thành công các quy trình kiểm tra vệ sinh của nước này. Việc tiếp cận thị trường này là một phần của Hiệp định Hợp tác Kinh tế có hiệu lực từ năm 2022, cho phép xuất khẩu miễn thuế. Nhu cầu tôm vannamei hàng năm của Đài Loan ước tính khoảng 30.000 tấn, vượt xa năng lực sản xuất trong nước và tạo cơ hội cho các nhà sản xuất Belize tăng cường sự hiện diện của họ. Một phái đoàn Đài Loan dự kiến sẽ đến thăm Belize theo chương trình “Phái đoàn Doanh nghiệp Nuôi trồng Thủy sản Thông minh Belize” để củng cố quan hệ thương mại và tìm hiểu các cơ hội đầu tư nuôi trồng thủy sản.
Trung Quốc
Trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 6 năm 2025, xuất khẩu tôm của Trung Quốc ghi nhận mức tăng 19% so với cùng kỳ năm trước. Xuất khẩu đến thị trường hàng đầu – Malaysia - tăng 27,55% so với cùng kỳ năm trước, chủ yếu gồm tôm đông lạnh nguyên đầu và tôm bóc vỏ. Tôm chế biến giá trị gia tăng chủ yếu được xuất khẩu sang Nhật Bản, Hàn Quốc và Đài Loan.
Ngọc Thúy (theo FAO)